Trong bối cảnh chuyển đổi số đang lan tỏa mạnh mẽ tới từng lĩnh vực đời sống xã hội, việc ứng dụng công nghệ vào nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, giữ gìn an ninh trật tự khu vực biên giới biển, đảo đang mở ra hướng đi mới, hiệu quả và sát thực tiễn. Tại đảo Trần – điểm đảo tiền tiêu nơi Đông Bắc Tổ quốc, một mô hình mới vừa được triển khai đã cho thấy tư duy đổi mới trong công tác quản lý địa bàn, phát huy vai trò của nhân dân tham gia bảo vệ chủ quyền biển đảo.
Ngày 13.5.2026, Đồn Biên phòng Đảo Trần thuộc Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh chính thức đưa vào hoạt động mô hình “Hòm thư điện tử tiếp nhận tin báo, tố giác tội phạm” thông qua quét mã QR. Đây là một trong những nội dung thuộc mô hình “Bộ đội Biên phòng chuyển đổi số nơi biên giới”, hướng tới xây dựng môi trường quản lý hiện đại, công khai, thuận tiện và tăng cường sự tương tác giữa lực lượng chức năng với người dân khu vực biên giới biển.
Khác với hình thức tiếp nhận thông tin truyền thống, người dân chỉ cần sử dụng điện thoại thông minh quét mã QR được niêm yết tại các khu dân cư, nhà văn hóa, trạm kiểm soát biên phòng hoặc trên các phương tiện ra vào đảo để gửi phản ánh, cung cấp thông tin liên quan đến an ninh trật tự, chủ quyền, an ninh biên giới biển đảo. Đáng chú ý, hệ thống cho phép gửi tin báo dưới hình thức ẩn danh, bảo đảm bí mật thông tin người cung cấp, qua đó tạo tâm lý yên tâm, khuyến khích người dân mạnh dạn tham gia tố giác tội phạm.
Việc triển khai mô hình tại đảo Trần không chỉ đơn thuần là ứng dụng công nghệ trong tiếp nhận thông tin mà còn phản ánh sự chuyển biến trong tư duy quản lý địa bàn của lực lượng biên phòng. Trong điều kiện địa bàn biển đảo còn nhiều khó khăn, khoảng cách địa lý xa đất liền, việc tận dụng nền tảng số giúp rút ngắn thời gian tiếp nhận, xử lý thông tin, đồng thời mở rộng khả năng nắm tình hình từ cơ sở.
Ngay trong ngày đầu triển khai, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Đảo Trần đã trực tiếp xuống địa bàn tuyên truyền, hướng dẫn người dân, ngư dân, giáo viên và học sinh tại điểm trường thôn Trần sử dụng mã QR để gửi thông tin. Gần 40 lượt người dân tham gia trải nghiệm, tiếp cận mô hình cho thấy sự quan tâm và đồng thuận tích cực từ cộng đồng.
Điều đáng ghi nhận là mô hình được triển khai theo hướng gần dân, dễ tiếp cận và phù hợp với điều kiện thực tế địa bàn biển đảo. Việc niêm yết mã QR tại Nhà văn hóa thôn Trần, Trạm Kiểm soát biên phòng Vụng Tây và trên các phương tiện vận tải ra vào đảo giúp người dân có thể sử dụng ở bất cứ đâu, bất cứ thời điểm nào khi phát hiện vụ việc bất thường.
Từ thực tiễn nhiều năm cho thấy, trong công tác bảo vệ chủ quyền, giữ gìn an ninh biên giới biển đảo, nhân dân luôn là “cột mốc sống”, là lực lượng quan trọng hỗ trợ bộ đội biên phòng phát hiện, ngăn chặn vi phạm từ sớm, từ xa. Tuy nhiên, để phát huy hiệu quả vai trò này trong bối cảnh mới, phương thức tiếp cận cũng cần đổi mới theo hướng linh hoạt, hiện đại hơn. Việc ứng dụng mã QR tiếp nhận tin báo vì vậy không chỉ là giải pháp kỹ thuật mà còn là bước chuyển trong xây dựng nền biên phòng toàn dân gắn với chuyển đổi số quốc gia
Mô hình của Đồn Biên phòng Đảo Trần cũng cho thấy nỗ lực đưa chuyển đổi số đến với vùng biển đảo xa xôi, nơi trước đây việc tiếp cận công nghệ còn hạn chế. Thông qua quá trình hướng dẫn trực tiếp, người dân từng bước nâng cao kỹ năng số, hình thành thói quen sử dụng công nghệ phục vụ đời sống và tham gia quản lý xã hội.
Trong bối cảnh yêu cầu bảo vệ chủ quyền biển đảo ngày càng đặt ra cao hơn, những mô hình thiết thực từ cơ sở như tại đảo Trần đang góp phần tạo thêm “lá chắn mềm” trên tuyến đầu Tổ quốc. Không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý địa bàn, đây còn là minh chứng cho sự đổi mới của lực lượng biên phòng trong xây dựng thế trận biên phòng toàn dân vững chắc, thích ứng với yêu cầu quản lý trong thời đại số.
