Trong đợt cao điểm triển khai Công điện số 38/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, các lực lượng thuộc Cục Hải quan đã liên tiếp phát hiện nhiều vụ lợi dụng loại hình hàng hóa quá cảnh để vận chuyển hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ qua địa bàn tỉnh Lạng Sơn. Các vụ việc được phát hiện dưới sự chỉ đạo của lãnh đạo Cục Hải quan, với sự phối hợp trực tiếp giữa Đội Kiểm soát chống buôn lậu số 1 thuộc Chi cục Điều tra chống buôn lậu; Hải quan cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị và Đội Kiểm soát Hải quan thuộc Chi cục Hải quan khu vực VI. Đây được xem là một trong những chuyên án nổi bật về kiểm soát hàng giả trên tuyến biên giới phía Bắc từ đầu năm 2026 đến nay.
Tang vật vi phạm hàng hoá giả mạo nhãn hiệu.
Theo thông tin từ cơ quan Hải quan, trong quá trình điều tra, xác minh, các đơn vị chức năng nhận thấy vụ việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự nên đã chủ động trao đổi, phối hợp và chuyển toàn bộ hồ sơ cho Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn để tiếp tục điều tra theo thẩm quyền. Đến ngày 17/5/2026, cơ quan Hải quan đã chuyển thông tin liên quan đến 4 vụ vận chuyển hàng hóa quá cảnh có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ của Công ty cổ phần vận tải và dịch vụ Sơn Hà, với tổng trị giá hàng vi phạm gần 1,5 tỷ đồng.
Trên cơ sở tài liệu, chứng cứ thu thập được, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lạng Sơn đã ban hành quyết định khởi tố vụ án và khởi tố bị can liên quan hành vi xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp theo quy định tại Khoản 2, Điều 226 Bộ luật Hình sự đối với doanh nghiệp nêu trên. Theo đánh giá của lực lượng chức năng, thủ đoạn của các đối tượng ngày càng tinh vi khi lợi dụng loại hình quá cảnh – vốn được thiết kế nhằm phục vụ lưu thông hàng hóa quốc tế – để trà trộn, vận chuyển lượng lớn hàng giả, hàng giả mạo nhãn hiệu nổi tiếng qua lãnh thổ Việt Nam.
Vụ việc đầu tiên được phát hiện khi Đội Kiểm soát chống buôn lậu số 1 cung cấp thông tin và phối hợp với Hải quan cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị kiểm tra thực tế lô hàng quá cảnh đăng ký ngày 5/4/2026 của Công ty cổ phần vận tải và dịch vụ Sơn Hà. Kết quả kiểm tra cho thấy lô hàng chứa nhiều mặt hàng giả mạo nhãn hiệu nổi tiếng như KOYO, IPHONE, SAMSUNG. Tang vật vi phạm gồm hàng trăm vòng bi, củ sạc, dây sạc, tai nghe cùng nhiều điện thoại di động giả mạo nhãn hiệu Apple. Tổng trị giá hàng hóa giả mạo nhãn hiệu lên tới hơn 529 triệu đồng. Đáng chú ý, ngoài hàng giả, lực lượng Hải quan còn phát hiện số lượng lớn điện thoại di động đã qua sử dụng thuộc danh mục hàng cấm nhập khẩu, cho thấy dấu hiệu lợi dụng loại hình quá cảnh để che giấu nhiều hành vi vi phạm cùng lúc.
Tiếp đó, ngày 7/5/2026, Đội Kiểm soát chống buôn lậu số 1 tiếp tục chủ trì phối hợp với Hải quan cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị kiểm tra lô hàng quá cảnh khác của doanh nghiệp này. Qua kiểm tra thực tế, lực lượng chức năng phát hiện 17 kiện hàng chứa hơn 4.000 thắt lưng, 200 đôi giày và 50 túi xách giả mạo các thương hiệu nổi tiếng thế giới như Louis Vuitton, Hermes, Nike, Charles & Keith. Tổng trị giá hàng hóa vi phạm được xác định hơn 351 triệu đồng. Chỉ ít ngày sau, ngày 11/5/2026, Hải quan cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị tiếp tục phát hiện thêm một lô hàng quá cảnh có dấu hiệu vi phạm. Tang vật gồm 570 đôi giày thể thao giả mạo nhãn hiệu NIKE, PUMA và 160 túi xách giả da mang nhãn hiệu HERMES, trị giá gần 90 triệu đồng.
Tang vật vi phạm hàng hoá giả mạo nhãn hiệu DIOR.
Đặc biệt, trong vụ việc thứ tư, Đội Kiểm soát Hải quan thuộc Chi cục Hải quan khu vực VI chủ trì phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra toàn bộ lô hàng quá cảnh đăng ký ngày 10/5/2026 của Công ty cổ phần vận tải và dịch vụ Sơn Hà. Kết quả kiểm tra cho thấy số lượng hàng vi phạm rất lớn với hàng nghìn đôi giày dép giả mạo các thương hiệu Adidas, Nike, Asics, Alexander McQueen, Louis Vuitton, New Balance; hàng trăm túi xách mang nhãn hiệu Chanel, Hermes cùng đồng hồ giả mạo Rolex, Patek Philippe, Audemars Piguet, Cartier. Ngoài hành vi giả mạo nhãn hiệu, cơ quan Hải quan còn phát hiện nhiều sản phẩm giả mạo xuất xứ “Made in Vietnam”, cho thấy dấu hiệu lợi dụng uy tín hàng hóa Việt Nam để tiêu thụ hàng giả ra thị trường quốc tế.
Sản phẩm túi xách chất liệu giả da, gắn nhãn hiệu Chanel giả mạo.
Tổng trị giá hàng hóa giả mạo trong vụ việc này được xác định hơn 525 triệu đồng.
Theo giới chuyên gia, việc các lực lượng Hải quan chủ động phát hiện, bóc gỡ nhiều vụ lợi dụng hàng quá cảnh để vận chuyển hàng giả không chỉ góp phần bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, môi trường đầu tư, kinh doanh lành mạnh mà còn khẳng định vai trò “gác cửa” của Hải quan Việt Nam trong chuỗi thương mại toàn cầu. Việc khởi tố hình sự vụ án cũng phát đi thông điệp mạnh mẽ rằng các hành vi lợi dụng hoạt động logistics, quá cảnh để trung chuyển hàng giả qua lãnh thổ Việt Nam sẽ bị xử lý nghiêm minh theo quy định pháp luật. Trong bối cảnh tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ tiếp tục diễn biến phức tạp, các lực lượng thuộc Cục Hải quan đang tiếp tục tăng cường thu thập thông tin, phân tích rủi ro, siết chặt kiểm tra, giám sát đối với hàng hóa xuất nhập khẩu, quá cảnh tại các tuyến, địa bàn trọng điểm nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hành vi vi phạm ngay từ cửa khẩu.
