Thực hiện Công điện số 38-CĐ/TTg ngày 5/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường đấu tranh, ngăn chặn và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; đồng thời triển khai Kế hoạch số 13576/KH-CHQ ngày 10/3/2026 và Công văn số 15923/CHQ-ĐTCBL ngày 6/5/2026 của Cục Hải quan, lực lượng Hải quan trên toàn tuyến biên giới phía Bắc đang đồng loạt ra quân kiểm tra, kiểm soát các lô hàng có nguy cơ cao, tập trung vào hàng giả, hàng nhái, hàng vi phạm quyền sở hữu trí tuệ và hàng hóa đã qua sử dụng nhập lậu. Đợt cao điểm được triển khai dưới sự chỉ đạo trực tiếp của lãnh đạo Cục Hải quan, với vai trò nòng cốt của Chi cục Điều tra chống buôn lậu cùng các đơn vị hải quan cửa khẩu thuộc Chi cục Hải quan khu vực VI, XVI và các đơn vị hải quan cửa khẩu quốc tế trên tuyến biên giới phía Bắc như Chi Ma, Hữu Nghị, Móng Cái và Trà Lĩnh.
Theo đánh giá của lực lượng chức năng, tình trạng lợi dụng hoạt động xuất nhập khẩu, quá cảnh hàng hóa để trà trộn hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đang diễn biến phức tạp. Các đối tượng thường khai báo không đầy đủ, khai sai tên hàng, chủng loại hoặc lợi dụng hình thức quá cảnh để vận chuyển hàng vi phạm qua lãnh thổ Việt Nam. Tại địa bàn Lạng Sơn, Đội Kiểm soát chống buôn lậu miền Bắc (Đội 1) thuộc Chi cục Điều tra chống buôn lậu phối hợp với Hải quan cửa khẩu Chi Ma, Chi cục Hải quan khu vực VI tiến hành kiểm tra thực tế lô hàng nhập khẩu loại hình A11 mở tờ khai ngày 13/5/2026. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện 7 mặt hàng có dấu hiệu nghi ngờ xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Tang vật gồm 30 áo phông nam ngắn tay gắn nhãn hiệu BURBERRY; 490 đôi dép người lớn và trẻ em mang nhãn hiệu CROCS, adidas; cùng 180 túi xách gắn nhãn hiệu COACH. Đây đều là những thương hiệu quốc tế nổi tiếng, thường bị các đối tượng làm giả để tiêu thụ trên thị trường nội địa nhằm thu lợi bất chính.
Cũng tại Lạng Sơn, Đội 1 tiếp tục chủ trì phối hợp với Hải quan cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị kiểm tra một lô hàng quá cảnh mở tờ khai ngày 10/5/2026. Kết quả kiểm tra cho thấy ngoài số hàng phù hợp khai báo, lực lượng Hải quan phát hiện thêm 14 mặt hàng không khai báo và nhiều mặt hàng có dấu hiệu giả mạo nhãn hiệu. Đáng chú ý, số lượng lớn mỹ phẩm mang nhãn hiệu SADOER bị phát hiện gồm 432 tuýp sữa rửa mặt, 2.592 tuýp kem trị sẹo, 936 hộp kem ủ tóc, 432 hộp kem bôi săn chắc mông và 480 hộp kem dưỡng ẩm. Ngoài ra còn có 4.200 hộp kem chống nắng nhãn hiệu FORMBO và 250 đôi giày cao gót nữ gắn nhãn hiệu DOLCE&GABBANA có dấu hiệu vi phạm quyền sở hữu trí tuệ. Theo lực lượng chức năng, nhóm hàng mỹ phẩm, thời trang và phụ kiện cao cấp hiện đang là một trong những mặt hàng bị làm giả nhiều nhất do nhu cầu tiêu dùng lớn, lợi nhuận cao và dễ trà trộn trong hoạt động thương mại xuyên biên giới.
Không chỉ tại Lạng Sơn, tình trạng vận chuyển hàng hóa vi phạm còn được phát hiện tại địa bàn Móng Cái. Đội 1 phối hợp với Hải quan cửa khẩu quốc tế Móng Cái kiểm tra lô hàng quá cảnh và phát hiện hàng loạt sai phạm liên quan đến khai báo hải quan. Qua kiểm tra, cơ quan Hải quan xác định có 23 mặt hàng không khai báo, 6 mặt hàng không có hàng thực tế theo khai báo và 3 mặt hàng thiếu số lượng so với khai báo. Đặc biệt, lực lượng chức năng phát hiện nhiều thiết bị điện tử nghi đã qua sử dụng gồm 54 máy tính xách tay các nhãn hiệu Lenovo, Acer, HP, Asus, APPLE, Dell; 24 điện thoại di động iPhone và 40 máy tính bảng Apple. Ngoài dấu hiệu nhập lậu hàng điện tử đã qua sử dụng, lực lượng Hải quan còn phát hiện nhiều sản phẩm có dấu hiệu giả mạo xuất xứ và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ như 504 dây sạc điện thoại ghi xuất xứ “Made in Vietnam”; 1.000 củ sạc điện thoại in biểu tượng quả táo Apple và dòng chữ “Designed Apple”; cùng 15 đôi dép nam gắn nhãn hiệu Louis Vuitton.
Tại Cao Bằng, Đội 1 phối hợp với Hải quan cửa khẩu quốc tế Trà Lĩnh thuộc Chi cục Hải quan khu vực XVI kiểm tra lô hàng quá cảnh mở tờ khai ngày 11/5/2026 và tiếp tục phát hiện nhiều thiết bị điện tử nghi đã qua sử dụng. Tang vật gồm 22 máy tính xách tay MacBook Pro và MacBook có biểu tượng quả táo khuyết; 9 máy tính xách tay hiệu Microsoft cùng nhiều mặt hàng không khai báo khác. Theo quy định hiện hành, việc nhập khẩu hàng điện tử đã qua sử dụng thuộc diện quản lý chặt nhằm ngăn chặn nguy cơ đưa công nghệ lạc hậu, gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng đến thị trường trong nước.
Kết quả đấu tranh trong đợt cao điểm cho thấy lực lượng Hải quan đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nghiệp vụ, tập trung kiểm soát chặt các tuyến, địa bàn, loại hình và nhóm hàng trọng điểm. Công tác phối hợp giữa lực lượng kiểm soát chống buôn lậu với hải quan cửa khẩu tiếp tục được tăng cường, góp phần nâng cao hiệu quả phát hiện và xử lý vi phạm. Các chuyên gia đánh giá, việc liên tiếp phát hiện số lượng lớn hàng hóa giả mạo nhãn hiệu, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ không chỉ cho thấy tính chất phức tạp của hoạt động buôn lậu xuyên biên giới mà còn phản ánh áp lực ngày càng lớn đối với công tác quản lý hải quan trong bối cảnh lưu lượng hàng hóa xuất nhập khẩu tăng mạnh. Hiện toàn bộ các vụ việc đang được cơ quan Hải quan tiếp tục xác minh, làm rõ để xử lý theo đúng quy định của pháp luật. Đồng thời, lực lượng Hải quan sẽ tiếp tục duy trì cao điểm kiểm tra, giám sát, kiên quyết ngăn chặn hành vi buôn lậu, gian lận thương mại, vận chuyển hàng giả và hàng vi phạm quyền sở hữu trí tuệ qua biên giới.
